Nöbetçi Eczaneler
MİT ye gitseniz fizik profesörlerine sorsanız 20.yuzyilin en sıradışı dehası deseniz hep bir ağızdan onun adını söyleyeceklerdir,en eğlenceli,en farklı olduğu kesindir en iyisi belki değil ama en iyisi olarak görenlerde çoktur,
kendi başına fizikte yepyeni bir alan inşa etti yeni bir doğa yasası inşa etti,
çok önemsemese de Nobel bile vermişlerdi ona,
oda basit bir teşekkürle kabul etmişti,
mesela restoranda yemek yerken bir çocuğun düşürdüğü tabağın düşüşüne bakarak yeni bir yasa keşfetmişti,
Richard Feynman’ın hikayesine hoşgeldiniz.
Richard iyi bir müzisyen,harika bir öğretmen,tarihin en iyi öğretmeni olarak tanımlanan özgür ruhlu bilim aşığı biriydi,
anne babasından aldığı muhteşem eğitimin de faydasını görmüş,
Albert Einstein in şahsen sunumlarına katıldığı biriydi,
daha küçükken babasi ona britannica dan makaleler okurdu daha çok küçükken 9 yaşındayken matematiksel hesapları kafadan yapıyor ,kardeşi ile beraber evlerinin boş odasinda deneyler yaparak kendini geliştiriyordu,
15 yaşına geldiğinde türev integral ve matematiğin neredeyse tüm karmaşık konularini kendi kendine öğrenmiş,
yürüyen bir hesap makinası olan feynman MİT ye 17 yaşında kabul edilmiştir,
ve tamda o dönemde Amerika savaşa dahil olmuş ve feynman atom bombasi geliştirme ekibine,meşhur MANHATTAN projesine dahil olmuştu ekipte kimler yoktu ki Bohr,başlarında Oppenheimer,Albert bizzat katılmasa da danışmanlık yapmıştır,
Bilgisayarların yokluğunda elle yapılan sayfalarca dolusu hesaplamayi feynman gelmesi ile muhteşem bir hız kazanmislardir o harika bir hesap makinesiydi,
tamda bu dönemde eşi vefat etmistir daha 25 yaşında iken,
bombanın denemesine şahit olduğunda trinity denemelerine bilim adamlarının çoğu dehşete düşmüş ve bir çoğu pişman olmuştur,
yarattıkları bu canavarla gurur duymamıştır alkışlayanların çoğu durumun farkında olmayanlardır,
çoğu ve başta feynmann hiroşima ve nagazaki’ye atılan bombalara asla sevinmemiş ve ağır bir depresyona girmiş,
fizik aşığı bir bilim insanı olan feynman bir süre kendine gelememiştir,
kuantum mekaniğinin yeni dogdugu bu dönemde tabiki ona ihtiyaç vardı,
atom hareketleri çok karışıktı ve feynman işin içine girene kadar tabiki,
o karmaşık denklemleri basit semalara dönüştürerek feynman diyagramları ni yaratmistir,
kuantum elektrodinamiğin deki eksikleri tamamlamak için kolları sıvayan feynman keşfedilmeyi bekleyen yeni şeylere kayıtsız kalamamis,
atom altı parçacıklar anlamsız teoriler doğurmuştu ve sonsuzluk çıkan sonuçları anlamlandırma çabasına girmiştir feynman bu sorunu restoranda yemek yerken bir çocuğun tabağını düşürmesinden ilham alarak cozumlemistir ve bununla beraber feynmani muhteşem feynman yapan diyagramlar ortaya çıkmıştır,
feynman atom bombasının yapılmasında katkısı olduğu için eski tadına kavusamadi diyebiliriz çünkü kandirilmislardi dünyayı kurtarmak için girdikleri işte koca bir canavar yaratmislar,
işin enteresan olanı Amerika şu an bile olmayan o ekibi bir araya nasıl getirmişti her biri kendi başına bir deha ve bilim adamıydı ama maalesef kandir kiilmiş lardi,
yazımın kısa olması feynmana saygısızlık olmasin böyle yetenekler her birimize ilham olabilir,
bunun için aramızdaki feynmanlari, dirac lari uyandırmak için birazda Amerika’yı güçlü yapan şans değil bilim olduğunu vurgulamak istiyorum,
son olarak Muhtesem Feynmanin su sözüyle bitirmek istiyorum “eğer bir konuyu yeterince basit anlatamıyorsanız,sizde anlamamışsınız demektir”
Bu arada şahsi düşüncem feynman o dönemin en iyi fizikcisi idi,
eğer atom bombası değil daha yapıcı konularda çalışsa kimbilir ne faydaları olacaktı insanlığa?
Bilimle kalın,bir sonraki yazımızda yine konumuz fizik ve merak uyandıracak elektron sıçramasından bahsedecegiz keyifli olacağını düşündüğüm bu konuda belki aramızdan biri ilham alıp , çözüp, Nobel alacaktir kim bilir,esen kalın …